Inwazyjna Choroba Meningokokowa (IChM)

 

Inwazyjna choroba meningokokowa (IChM) to ciężkie zakażenie inwazyjne, takie jak zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych i posocznica wywoływane przez bakterie gram (-) Neisseria meningitidis. Wyróżniamy 13 grup serologicznych N. meningitidis, z których A, B, C, Y i W135 odpowiadają za prawie wszystkie przypadki IChM. Poza organizmem człowieka bakterie giną po 1 – 2 godzinach

KRYTERIA ROZPOZNANIA

Kryteria kliniczne:

Każda osoba, która spełnia co najmniej jedno z następujących kryteriów:

  • gorączka,
  • objawy oponowe,
  • wysypka wybroczynowa,
  • wstrząs septyczny,
  • septyczne zapalenie stawów

 

Kryteria laboratoryjne:

  • izolacja Neisseria meningitidis z miejsca, które w warunkach prawidłowych jest jałowe, w tym z wybroczyn śródskórnych
  • wykrycie kwasu nukleinowego Neisseria meningitidis w miejscu, które w warunkach prawidłowych jest jałowe, w tym w wybroczynach
  • wykrycie antygenu Neisseria meningitidis w płynie mózgowo – rdzeniowym
  • wykrycie dwoinek Gram – ujemnych w płynie mózgowo - rdzeniowym

 

Kryteria epidemiologiczne:

  • powiązanie epidemiologiczne polegające na przeniesieniu z człowieka na człowieka

 

ŹRÓDŁO

Człowiek chory, zakażony bezobjawowo lub nosiciel

 

OKRES WYLĘGANIA:

- od 2 – 10 dni, na ogół 3 – 4 dni.

 

DROGI PRZENOSZENIA:

- drogą kropelkową lub przez kontakt bezpośredni z wydzielinami górnych dróg oddechowych (picie z jednego naczynia, jedzenie tymi samymi sztućcami, itp.).

- szerzenie się choroby meningokokowej odbywa się zazwyczaj w środowiskach zamkniętych, jak szkoły, przedszkola, domy dziecka, akademiki, koszary, więzienia, domy opieki.

 

DOCHODZENIE EPIDEMIOLOGICZNE

- należy zebrać szczegółowe informacje o pacjencie i jego kontaktach z otoczeniem – o osobach z którymi zamieszkuje, o środkach transportu, o miejscu nauki, pracy itp. w okresie 7 dni przed zachorowaniem

 

NADZÓR EPIDEMIOLOGICZNY

Osoby z najbliższego otoczenia chorego należy skierować na konsultacje lekarza podstawowej opieki zdrowotnej. Nadzór epidemiologiczny powinien trwać 10 dni

 

ZALECANA CHEMIOPROFILAKTYKA:

 

RIFAMPICYNA

- dawkowanie: doustnie przez 2 dni, co 12 godzin

- dorośli: 600 mg

- dzieci>1 miesiąca: 10 mg/kg (maks. 600 mg)

- dzieci<1 miesiąca: 5 mg/kg

 

CIPROFLOKSACYNA

- 1 dawka doustnie

- dorośli>18 roku życia: 500 mg

 

CEFTRIAKSON

- 1 dawka domięśniowo

- dorośli: 250 mg

- dzieci<15 roku życia: 125 mg

 

SZCZEPIENIA OCHRONNE - preparaty zarejestrowane w Polsce:

Skoniugowane:

  1. Meningitec
    Antygen: oczyszczone polisacharydy Neisseria meningitidis grupy C,
  2. NeisVac – C
    Antygen: oczyszczone polisacharydy Neisseria meningitidis grupy C,
  3. Menveo
    Antygen: oczyszczone polisacharydy Neisseria meningitidis grupy A, C, W135, Y
  4. Menitorix
    Antygen: oczyszczone polisacharydy Haemophilus influenzae typ B i Neisseria meningitidis grupy C,

Szczepionki skoniugowane: od 2 do 12 m-ca życia 2 dawki co 2 miesiące, po 12 m-cu życia 1 dawka

Polisacharydowe:

  1. Meningo A+C
    Antygen: oczyszczone polisacharydy Neisseria meningitidis serogrupy A i C,
  2. Mencevax A, C, W, Y
    Antygen: oczyszczone polisacharydy Neisseria meningitidis serogrupy A, C, W135, Y

Szczepionki polisacharydowe: osoby powyżej 24 miesiąca życia - 1 dawka (0,5ml)